BSN Portal | Spor | 2010 Dünya Kupası için Kardeş Kavgası

2010 Dünya Kupası için Kardeş Kavgası

09 / 09 / 2009 - 03:45:00

Yazı Tipi Boyutu:

Birbirlerini 'kardeş' olarak gören Türkiye ile Bosna Hersek, bu akşam 2010 Dünya Kupası iÇin sahada büyük bir kavga verecek. Bosna'nın bütün oyuncuları ülke dışında futbol oynuyor.

Grup kuraları çekildiğinde "İspanya 1, biz 2 oluruz" diyerek daha 2 yıl önceden Güney Afrika'da düzenlenecek 2010 Dünya Kupası'nda yerimizi ayırtmıştık. Ne var ki bugün karşılacağımız "kardeş" Bosna Hersek'i yenemezsek, 2010'a veda edeceğiz. Tesellimiz ise Bosna'nın gidecek olması olur...

2010 Dünya Kupası elemelerinde son 3 maça girildi. İspanya'nın 21 puanlı lider olduğu grubumuzda Türkiye 11 puanla 15 puanlı Bosna Hersek'in arkasından 3. sırada. Türkiye için bu akşam saat 21.00'de Bosna Hersek'in Zenica kentinde "tamam mı, devam mı" maçı oynanacak. Türkiye, Bosna Hersek'i yense bile son 2 maçta kendisi kaybetmeden rakibinin puan kaybını bekleyecek.

2008 Avrupa Futbol Şampiyonası'nın yarı finalisti olan, oynadığı muhteşem maçlarla bütün dünyanın ilgisini çeken Türkiye'ye favori olmak yaramıyor. Zira Türkiye, genelde bir organizasyonda başarılı olurken arkasından gelen organizasyona katılamıyor dahi.

Türkiye'nin rakibi Bosna Hersek'te ise herkes büyük heyecan içinde. Yugoslavya'nın dağılması sonrası yaşanan savaşta en büyük darbeyi yiyen Bosna Hersek için 2010'a katılmak bir "varoluş" meselesi, bir meydan okuma...

Bosna depresyona girer

Yeditepe Üniversitesi antropologlarından Özgür Dirim Özkan, Bosna Hersek futbolu üzerine araştırma yaparken bu ülkeye sevdalanıp oraya yerleşmeye karar veren bir isim. Ancak halihazırda Yeditepe Üniversitesi'nde "Kültürel farklılaşmada futbol taraftarlığının etkisi" konulu bir doktora çalışması yürüttüğü için bir ayağı da sürekli Türkiye'de. Özkan ile Türkiye ile Bosna Hersek maçına farklı bir pencereden baktık.

Bu akşam oynanacak maçın hem Türkiye hem Bosna Hersek için çok büyük önemi olduğunda Özkan ile hemfikiriz ama "Kim kaybederse depresyona girer" diye sorunca Özkan, "Bosna Hersek" diye yanıt veriyor.

Özkan, bunun nedenlerini ise şöyle anlatıyor: "Bosna Hersek, hem siyasi hem de ekonomik olarak savaştan beri en kötü dönemini yaşıyor. Bu ortamda milli takım ülkenin tek çatısı durumunda. Güney Afrika'ya gitmek onlar için daha çok anlamlar taşıyor."

"Ülkenin çatısı" olan Bosna Hersek milli takımı, ne ilginçtir ki tamamen dışarıda; diyasporada yaşayan ailelerin çocuklarından oluşuyor. Özkan, "Kadrodaki 2 oyuncudan biri Hırvatistan, diğeri de Sırbistan'da oynuyor. Kâğıt üstünde 'yabancı ülke' olsa da Bosnalılar bu iki eski Yugoslavya üyesini 'el'den saymıyor. Ama Bosna Hersek'te oynayan bir tek futbolcu bile kadroda yok. Çünkü Bosna ligi çok kötü, kalitesiz bir lig. Takımı oluşturan oyuncular ya savaş zamanında ülkeden göç eden ailelerin ya da daha yurtdışında çalışan işçi ailelerinin çocukları" diye anlatıyor bu durumu...

Kardeş kavgası olacak

Özkan, Bosna Hersek'in taraftarının bir bölümünün de "diyaspora"dan olduğunu söylüyor: "BH Fanacticos adıyla yurtdışında örgütlenen bir taraftar grubu. Bunlar milli takım taraftarı. Çok iyi bir iletişim ağları var. Deplasman maçları için yakın ülkelerdeki taraftarların masraflarını karşılıyorlar. Bu taraftarlar da çoğu savaş zamanında göç eden çocuklardan oluşuyor. Bosna'da bu taraftar grubunun vatanseverliği 'Savaştan niye kaçtınız' denilerek zaman zaman eleştiriliyor ama unutulmasın ki bu taraftarlar o zaman çocuktu..."

Bosna Hersek ile Türkiye birbirlerini "kardeş" bellemiş ama nedense maçları çok gergin geçiyor. "Hatta 'Bu akşamki maçta tekme tokat konuşur' diyenler var" diyorum Özkan'a, o da "Evet olabilir" diyor. İyi ama neden? Özkan, nedenini şöyle açıklıyor: "Bosna ile Türkiye'nin ilişkisini bir baba-oğul ya da ağabey-kardeş ilişkisine benzetebiliriz. Bunlar aralarında tavla oynadıklarında bazen çok büyük kavgalar yapabilirler. Ama neticede oyun biter ve tekrar birbirlerine sarılırlar. Bakın Türkiye ile Yunanistan maçlarında olay çıkma ihtimali daha düşüktür. Çünkü siyaseten sıkıntılı ilişkiye sahip olduklarından bir futbol maçında çıkacak olayların pahalıya patlayacağını bilir ve o yüzden daha dostça mücadele ederler. Ama Bosna ile Türkiye dediğim gibi iki yakın akraba ilişkisidir. Maç olaylı bitse de 90 dakika sonunda yenilen yeneni alkışlar."

Hal böyle olunca futbol romantikleri için bu akşamki maçın bir kaybedeni olmayacak. Kaybedenin kalbi Güney Afrika'da kazananla birlikte atacak...

Bosna'da da şike tartışması var

Futbol kültürü üzerine araştırmalar yapan antropolog Özgür Dirim Özkan, Bosna Hersek futbol ortamının Türkiye'ye çok benzediğini söylüyor. Özkan, "Burada teşvik, teşvik ve yolsuzluk tartışmaları çok yaşanıyor, oran olarak Türkiye'den daha fazladır" diyor.

Diğer yandan Bosna Hersek'in futbolda geldiği yerin bir tesadüf olmadığını vurguluyor Özkan: "Eski Yugoslavya'dan kalan bir futbol kültürü altyapısı var zaten. Burada Hırvatistan, Sırbistan ve diğer bazı Balkan ülkelerinin de dahil olduğu bir 'Tuna ekolü' var. Bu eski sosyalist Yugoslavya'nın teknik, taktik ve total futboldan devşirdikleri bir sistem. Yugoslavların forvet hatlarını genelde Boşnaklar oluştururdu. Bugünkü Boşnak milli takımının da en kuvvetli yanı forvetleri.

Türk formasını giymeyin
Özgür Dirim Özkan, Bosna Hersek'in "Çiro" lakaplı teknik direktörü Miroslav Blazeviç'in Bosna dışındaki kariyeri daha parlak. Çiro'nun Hırvatistan'ı dünya üçüncüsü yaptığını hatırlatıyor Özkan. Çiro'nun en büyük şikâyetinin ise Bosnalıların Türkiye ile oynadıkları maça bile "ay-yıldızlı" formayla gelmeleri olduğunu söylüyor. Özkan, "Bosnalılar birçok milli maçlarında Türkiye forması giyer. Ama Türkiye ile yapılan maçlarda da ay-yıldızlı formalarla gelince teknik direktör Çiro isyan bayrağını çekti. Çiro, 2008'de "Bari Türkiye rakibimizken formalarını giymeyin" demişti. Özkan, bir dönem Hırvat milliyetçileriyle kol kola girse de Çiro'nun bu çıkışının asla bir düşmanlık içermediğini söylüyor.

Kenan Başaran / Referans

Ekleyin:: Add to your del.icio.us